I- THÔNG TIN NỔI BẬT
1. Báo Nhân dân điện tử đưa tin Ngày làm việc thứ bảy, kỳ họp thứ năm, Quốc hội khóa XIII. Sửa đổi Hiến pháp năm 1992 là cần thiết và phù hợp với nguyện vọng của nhân dân. Ngày 27-5, kỳ họp thứ năm, Quốc hội (QH) khóa XIII sang ngày làm việc thứ bảy. Các đại biểu thảo luận tại tổ về Dự thảo sửa đổi Hiến pháp năm 1992.
Hầu hết ý kiến phát biểu tán thành với việc sửa đổi Hiến pháp năm 1992 để phù hợp với yêu cầu phát triển đất nước trong thời kỳ mới, phù hợp với yêu cầu mở cửa, hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng. Ðồng thời cho rằng, Hiến pháp năm 1992 là Hiến pháp của thời kỳ đầu đổi mới đất nước, đến nay sau gần 30 năm đổi mới đất nước ta đã có nhiều thay đổi, trong bối cảnh quốc tế đang có những biến đổi to lớn, phức tạp và sâu sắc. Vì vậy, việc sửa đổi Hiến pháp năm 1992 phù hợp với nguyện vọng của nhân dân cả nước, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong thời kỳ mới, khắc phục những hạn chế, bất cập của Hiến pháp hiện hành.
Thảo luận về các nội dung cụ thể, các đại biểu tập trung góp ý về các quy định liên quan đến tên nước, vai trò lãnh đạo của Ðảng Cộng sản Việt Nam đối với Nhà nước và xã hội. Nhiều đại biểu cho rằng, cần giữ nguyên tên nước là Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa (XHCN) Việt Nam. Theo các đại biểu Ðỗ Bá Tỵ (Ðiện Biên), Dương Văn Thống (Yên Bái) Phạm Ðức Châu (Quảng Trị), tên nước là Cộng hòa XHCN Việt Nam ra đời trong bối cảnh nước ta vừa hoàn thành cuộc cách mạng dân tộc dân chủ, thống nhất đất nước, cả nước đi lên chủ nghĩa xã hội, khẳng định rõ con đường, mục tiêu xây dựng chế độ XHCN của Ðảng, Nhà nước và nhân dân ta. Tên gọi này đã được sử dụng ổn định từ tháng 7-1976 đến nay, đã được chính thức ghi nhận trong Hiến pháp năm 1980 và Hiến pháp năm 1992. Hơn nữa, nên giữ nguyên tên nước như hiện nay để bảo đảm tính ổn định, tránh việc có thể bị xuyên tạc đang xa rời mục tiêu, con đường lên Chủ nghĩa xã hội và làm phát sinh nhiều thủ tục hành chính, gây tốn kém, phức tạp.
Thảo luận về vai trò lãnh đạo của Ðảng Cộng sản Việt Nam, phần lớn ý kiến phát biểu tán thành với những quy định được ghi tại Ðiều 4 của Dự thảo sửa đổi Hiến pháp năm 1992. Các đại biểu Giàng A Chu (Yên Bái), Lê Như Tiến (Quảng Trị) cho rằng, việc tiếp tục hiến định vai trò lãnh đạo của Ðảng là cần thiết bởi vai trò lãnh đạo của Ðảng đối với sự nghiệp đấu tranh giành chính quyền, xây dựng và phát triển của đất nước đều đã được khẳng định cả về mặt lý luận cũng như thực tiễn. Ðảng Cộng sản Việt Nam là Ðảng chính trị duy nhất của nước Cộng hòa XHCN Việt Nam, lãnh đạo Nhà nước, lãnh đạo xã hội. Ðảng do Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập với hơn 80 năm xây dựng và trưởng thành đã có công lao to lớn trong việc lãnh đạo toàn dân tiến hành cuộc cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân, giành chiến thắng trong các cuộc chiến tranh bảo vệ Tổ quốc, đem lại hòa bình, độc lập, tự do và thống nhất đất nước. Thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử của công cuộc đổi mới đất nước do Ðảng khởi xướng và lãnh đạo càng khẳng định vai trò của Ðảng. Việc nhân dân ta tin tưởng vào Ðảng Cộng sản Việt Nam, khẳng định sự lãnh đạo của Ðảng trong Hiến pháp là một việc làm đúng đắn và hoàn toàn phù hợp với thực tiễn cách mạng Việt Nam, thể hiện ý chí, nguyện vọng của đại đa số nhân dân Việt Nam yêu nước, yêu hòa bình. Quy định về Ðảng trong Hiến pháp nhằm khẳng định tính chính đáng của Ðảng trong việc lãnh đạo Nhà nước, lãnh đạo xã hội. Do vậy, những quy định về Ðảng như trong Dự thảo là cần thiết và hoàn toàn phù hợp với nguyện vọng của đông đảo nhân dân.
Thảo luận về các nội dung liên quan đến quyền con người, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân, đa số ý kiến phát biểu tán thành, đánh giá cao việc ghi nhận các quyền con người trong Dự thảo, đã bao quát hầu hết các quyền cơ bản về dân sự, chính trị, kinh tế, xã hội, văn hóa của con người theo các điều ước quốc tế mà nước ta là thành viên. Dự thảo đã tiếp tục khẳng định và làm rõ hơn các quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân trong Hiến pháp năm 1992. Ðồng thời, Dự thảo cũng bổ sung một số quyền mới. Tuy nhiên, theo đại biểu Bùi Văn Xuyền (Thái Bình), cần có quy định cụ thể hơn nữa về các quyền con người, quyền và nghĩa vụ của công dân ngay trong Hiến pháp, góp phần tạo thuận lợi và bảo đảm tính khả thi trong quá trình thực hiện.
Liên quan đến các quy định về các thành phần kinh tế, nhiều ý kiến cho rằng, quy định như trong Dự thảo là phù hợp và đã kế thừa các quy định hiện hành trong Hiến pháp năm 1992. Những quy định đã khẳng định được bản chất và thể hiện được động lực và mục tiêu phát triển nền kinh tế thị trường định hướng XHCN. Cùng với đó, bảo đảm sự hài hòa và cân bằng mối quan hệ giữa phát triển kinh tế và giải quyết các vấn đề xã hội, tức là thực hiện mục tiêu phát triển bền vững.
Về quy định liên quan đến sở hữu đất đai, nhiều đại biểu đề nghị giữ nguyên cách dùng khái niệm "sở hữu toàn dân" và không quy định đa sở hữu về đất đai. Ðại biểu Phạm Quang Khải (Bà Rịa - Vũng Tàu) cho rằng, Dự thảo luật quy định, "Nhà nước thu hồi đất do tổ chức, cá nhân đang sử dụng trong trường hợp thật cần thiết vì lý do quốc phòng, an ninh, lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng và các dự án phát triển kinh tế - xã hội" là hợp lý. Tuy nhiên, cần quy định cụ thể, rõ ràng cơ chế bồi thường trong quá trình thu hồi đất và phải được công khai, minh bạch, công bằng theo quy định của pháp luật.
Cùng với những nội dung nêu trên, các đại biểu cũng góp ý kiến liên quan đến các quy định về Quốc hội, Chủ tịch nước, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Tòa án nhân dân, Viện Kiểm sát nhân dân, chính quyền địa phương và các quy định khác. Nhìn chung, các ý kiến góp ý cơ bản tán thành với những quy định trong Dự thảo.
2. Báo Điện tử Chính phủ đưa tin Quốc hội thảo luận 4 dự án luật. Trong ngày làm việc thứ 8 kỳ họp thứ 5 (ngày 28/5), Quốc hội thảo luận 4 dự án luật, gồm: Luật Phòng cháy, chữa cháy, dự án Luật sửa đổi bổ sung Điều 170 của Luật Doanh nghiệp; nghe kết quả thẩm tra dự án Luật Bảo vệ và kiểm dịch thực vật và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế GTGT.
Qua hơn 10 năm thi hành Luật Phòng cháy, chữa cháy, bên cạnh những kết quả tích cực cũng đã bộc lộ những hạn chế, bất cập cần sửa đổi, bổ sung cho phù hợp với yêu cầu của thực tiễn phát triển kinh tế-xã hội của đất nước và tăng cường công tác quản lý trong tình hình mới.
Việc sửa đổi, bổ sung phải tạo cơ sở pháp lý cụ thể hơn để xác định và nâng cao nhận thức, trách nhiệm của mọi cơ quan, tổ chức, cá nhân trong công tác phòng cháy, chữa cháy, đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính, bảo đảm tính khả thi cao và thống nhất với các văn bản quy phạm pháp luật khác.
Theo đó, dự thảo Luật sẽ sửa đổi, bổ sung 12/65 điều nhằm quy định trách nhiệm quản lý, hoạt động dịch vụ kinh doanh PCCC, về bãi bỏ quy định xác nhận đủ điều kiện về PCCC đối với phương tiện giao thông cơ giới có yêu cầu đặc biệt về bảo đảm an toàn PCCC…
Đối với Luật Thuế giá trị gia tăng (sửa đổi) một số nhóm vấn đề quy định về nhóm đối tượng không chịu thuế giá trị gia tăng (GTGT) gồm bảo hiểm về con người, bảo hiểm nông nghiệp, tàu, thuyền, trang thiết bị và các dụng cụ cần thiết phục vụ cho đánh bắt thuỷ hải sản, dịch vụ cho vay của người nộp thuế không phải là tổ chức tín dụng, bán nợ, kinh doanh ngoại tệ…
Ngoài ra, nhằm tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, dự thảo sửa đổi cũng quy định khấu trừ thuế GTGT đầu vào không được bồi thường của hàng hoá, dịch vụ bị tổn thất. Bỏ khống chế thời hạn được kê khai, khấu trừ thuế GTGT đầu vào tối đa là 6 tháng trong trường hợp có sai sót kể từ tháng phát sinh hoá đơn.
Điều 170 của Luật Doanh nghiệp quy định, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài được thành lập trước khi Luật này có hiệu lực được đăng ký lại để tổ chức hoạt động theo quy định của Luật Doanh nghiệp và pháp luật có liên quan hoặc nếu không đăng ký lại thì hoạt động theo giấy phép đầu tư, Điều lệ doanh nghiệp và các quy định khác của pháp luật.
Cũng trong ngày hôm nay, Quốc hội sẽ nghe Bộ trưởng Bộ NNPTNT Cao Đức Phát trình bày Tờ trình Dự án Luật Bảo vệ và kiểm dịch thực vật và Báo cáo thẩm tra về dự thảo Luật của Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội Phan Xuân Dũng.
3. Báo Sài Gòn giải phóng Online có bài Tổng nợ công năm 2012 ước khoảng 55,4%. Bài báo phản ánh: Theo Báo cáo nghiên cứu “Nợ công và tính bền vững ở Việt Nam” được Ủy ban Kinh tế của Quốc hội công bố hôm qua, 27-5, tính đến hết năm 2011, tổng nợ công của Việt Nam vào khoảng 54,9% GDP, trong đó nợ công nước ngoài và nợ công trong nước lần lượt là 30,9% và 24,0% GDP. Các con số tương ứng ước tính cho năm 2012 là 55,4% GDP; 29,6% GDP và 25,8% GDP. Tuy nhiên, nếu tính cả nợ trong hệ thống ngân hàng của DNNN và khoản nợ bằng trái phiếu trong nước không được Chính phủ bảo lãnh thì nợ công Việt Nam năm 2012 ước lên tới 95% GDP, vượt xa ngưỡng an toàn được các tổ chức quốc tế như Ngân hàng Thế giới hay Quỹ Tiền tệ quốc tế khuyến cáo là 60% GDP.
Ủy ban Kinh tế đánh giá, việc tiếp cận các nguồn thông tin chính thống và cập nhật về nợ công, nợ nước ngoài và nợ của DNNN ở Việt Nam là khó khăn. Nguồn thông tin chính thống về nợ nước ngoài của Việt Nam hiện nay là Bản tin Nợ nước ngoài phát hành định kỳ 6 tháng/lần của Bộ Tài chính. Dù vậy, bản tin mới nhất cũng chỉ phản ánh thống kê nợ nước ngoài cho tới hết năm 2010. Ủy ban Kinh tế khuyến nghị rằng, việc xây dựng một hệ thống cung cấp và quản trị thông tin nợ công/nợ nước ngoài một cách minh bạch và nhanh chóng là yêu cầu cấp bách để các nhà quản lý và hoạch định chính sách ở Việt Nam có sự nhìn nhận và đưa ra quyết sách đúng đắn về vấn đề này.
II- THÔNG TIN LIÊN QUAN ĐẾN CÔNG TÁC TƯ PHÁP
1. Báo Công an thành phố Hồ Chí Minh có bài Vụ dàn xếp đấu giá đất để ăn chia ở Thừa Thiên - Huế: Thu hồi số tiền chia chác nhau. Bài báo phản ánh: Chiều 27-5, ông Nguyễn Xuân Ty, Chủ tịch UBND TX Hương Trà, Thừa Thiên – Huế cho biết, đã chỉ đạo công an vào cuộc điều tra những sai phạm trong buổi đấu giá đất mà Báo Công an TPHCM đã phản ánh qua loạt bài “Dàn xếp đấu giá đất để ăn chia”. Như Báo Công an TP.HCM đã phản ánh, một số cán bộ ở xã Hương Vinh, TX Hương Trà câu kết với nhóm người kinh doanh, “cò” đất tổ chức dàn xếp, thông đồng đấu giá đất. 32 người nộp 40 hồ sơ tham gia đấu thầu 15 lô đất, diện tích 1.946m2 ở thôn La Khê, xã Hương Vinh.
Trước ngày đấu giá (ngày 17-5), gần 30 người thỏa thuận sẽ “dìm giá” (trả giá thấp so với giá sàn theo quy định); người nào đấu trúng sẽ trích lại từ 80 – 120 triệu đồng cho mỗi lô đất (tùy vào vị trí lô đất). Và người không đấu trúng (chỉ nộp hồ sơ, đến dự) là cán bộ, “cò” đất thì được nhận lại từ 45 – 60 triệu đồng/người/lô đất.
Số tiền đấu giá thu được là hơn 3,5 tỷ đồng, còn tổng tiền giá sàn là trên 3,2 tỷ đồng (chênh lệch chỉ là 278.500.000 đồng, tương đương với giá sàn một lô đất). Sau buổi đấu giá, mọi người đến quán cà phê Sơn Dã Viên (57 Mang Cá, TP.Huế) để chung chi tiền như đã thỏa thuận.
Ông Nguyễn Xuân Ty cho biết: “Sau khi phát hiện sự bất thường khi số tiền chênh lệch chỉ có 278.500.000 đồng sau khi đã đấu giá và qua sự phản ánh của Báo Công an TP.HCM, đã khẩn trương chỉ đạo các cơ quan chức năng, các cấp, ngành rà soát lại quá trình tổ chức đấu giá đất; đồng thời chỉ đạo Công an TX Hương Trà vào cuộc điều tra làm rõ”.
2. Báo Pháp luật thành phố Hồ Chí Minh có bài Sẽ lập thêm bốn văn phòng thừa phát lại. bài báo phản ánh: Theo kế hoạch tiếp tục thí điểm chế định thừa phát lại vừa ban hành, UBND TP.HCM chủ trương cho phép thành lập thêm bốn văn phòng tại các quận, huyện.
UBND TP.HCM cũng giao cho Sở Tư pháp chủ trì rà soát lại đội ngũ thư ký nghiệp vụ thừa phát lại, xác định nhu cầu của các văn phòng thừa phát lại, tiến tới xây dựng phương án phát triển đội ngũ này cả về số lượng lẫn chất lượng.
Tính đến ngày 6-5-2013, TP.HCM có tám văn phòng thừa phát lại đang hoạt động trên địa bàn các quận 1, 5, 8, 10, Gò Vấp, Bình Thạnh, Tân Bình và Bình Tân. Tùy vào tình hình thực tiễn, sau này TP.HCM sẽ cho phép thành lập thêm một số văn phòng thừa phát lại tại các quận, huyện khác.
3. Báo VietnamNet có bài Đề xuất xử phạt cơ quan ra luật 'hành dân'. Bài báo phản ánh: ĐB Võ Thị Dung đề xuất bộ, ngành nào đưa ra quy định nào đi ngược lòng dân, làm dân phản ứng, hoang mang, bức xúc thì phải có biện pháp xử phạt, không phải cứ loay hoay chỉnh sửa là xong.
Theo ĐB Võ Thị Dung (TP.HCM), nếu chuyện ban hành văn bản không hợp lý lặp đi lặp lại tại một địa chỉ thì Chính phủ cần xem xét lại năng lực của người đứng đầu cơ quan đó, nếu không đảm đương được thì hãy mạnh dạn thay thế.
Trong phiên họp tổ về các vấn đề kinh tế - xã hội sáng 22/5, ĐB Võ Thị Dung cho biết thời gian qua có nhiều quy định ban hành nhưng không được nhân dân ủng hộ, gây bức xúc trong dư luận.
Bà dẫn một loạt ví dụ, như việc quy định chứng minh thư ghi tên cha mẹ khiến người dân phản ứng. Hay như việc ra quy định quản lý hàng rong, thức ăn đường phố, quy định phòng chống bệnh dại v.v… đều rất khó khả thi.
Theo bà, người dân “không chấp nhận được cách điều hành như vậy” và họ rất bức xúc.
“Ta ban hành văn bản như ngẫu hứng, chứa nhiều bất cập rồi lại loay hoay sửa chữa chứ không thấy hết trách nhiệm khi ban hành văn bản không đi vào cuộc sống, khiến người dân hoang mang”, ĐB Võ Thị Dung cho biết.
Đặc biệt, bà Dung cho rằng hiện có hiện tượng khi các bộ, ngành gặp khó khăn trong quản lý lĩnh vực của mình thì họ đẩy cái khó khăn đó về phía người dân.
Bà Dung cho rằng ngoài vấn đề năng lực, trình độ của đội ngũ soạn thảo thì một nguyên nhân quan trọng là tệ quan liêu.
Về cách hành xử của các bộ, ngành khi ra văn bản “hành dân”, ĐBQH cho biết phổ biết nhất là chuyện sửa chữa, bổ sung, thậm chí văn bản còn bị bãi bỏ. Điều đó là “cần thiết”, nhưng phần nào đã làm cho người dân không còn tin tưởng nhiều vào luật pháp, làm xáo trộn đời sống của họ.
Hơn nữa, cách hành xử của nhiều bộ, ngành cũng như Chính phủ trong việc ban hành các văn bản trên được đánh giá là chưa thực sự cầu thị, chưa thể hiện thực sự trách nhiệm trước nhân dân.
“Việc này không phải xảy ra ở một bộ, ngành nhưng chưa thấy Chính phủ phê bình bộ ngành nào. Nếu có phê bình thì nên công khai”, bà nói.
III- CÁC THÔNG TIN KHÁC
Báo điện tử Chính phủ đưa tin về Những thông tin văn bản chỉ đạo, điều hành của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ nổi bật trong tuần từ ngày 20-24/5/2013:
- Nghị định 53/2013/NĐ-CP về thành lập, tổ chức và hoạt động của Công ty Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (gọi là Công ty Quản lý tài sản) có hiệu lực từ ngày 9/7/2013.
Thủ tướng Chính phủ quyết định việc Công ty Quản lý tài sản mua lại các khoản nợ xấu của tổ chức tín dụng không đáp ứng đầy đủ các điều kiện nêu trên theo đề nghị của Ngân hàng Nhà nước.
Vốn điều lệ của Công ty Quản lý tài sản là 500 tỷ đồng.
- Đẩy mạnh tổng thể cải cách hành chính Nhà nước
Thủ tướng Chính phủ đã có Chỉ thị yêu cầu các bộ, ngành, địa phương đẩy mạnh thực hiện Chương trình tổng thể cải cách hành chính (CCHC) Nhà nước giai đoạn 2011-2020.
- Hộ nghèo vùng đặc biệt khó khăn được hỗ trợ đất, nước sinh hoạt
Theo Quyết định 755/QĐ-TTg, hộ đồng bào dân tộc thiểu số nghèo và hộ nghèo ở xã, thôn, bản đặc biệt khó khăn được hỗ trợ 15 triệu đồng để tạo quỹ đất sản xuất; giao diện tích đất ở cho mỗi hộ bình quân 200 m2/hộ; hỗ trợ bình quân 1,3 triệu đồng/hộ để xây dựng bể chứa nước, đào giếng nước hoặc tự tạo nguồn nước sinh hoạt.
Đối tượng áp dụng là hộ đồng bào dân tộc thiểu số nghèo và hộ nghèo ở các xã, thôn, bản đặc biệt khó khăn theo tiêu chí hộ nghèo sinh sống bằng nghề nông, lâm nghiệp chưa có hoặc chưa đủ đất ở, đất sản xuất theo định mức quy định tại địa phương, có khó khăn về nước sinh hoạt; chưa được hưởng các chính sách về đất ở, đất sản xuất, nước sinh hoạt.
Thủ tướng Chính phủ cũng đã ban hành Quyết định về một số chính sách hỗ trợ giải quyết đất ở và giải quyết việc làm cho đồng bào dân tộc thiểu số nghèo, đời sống khó khăn vùng đồng bằng sông Cửu Long giai đoạn 2013-2015. Theo đó, đồng bào dân tộc thiểu số nghèo vùng Đồng bằng sông Cửu Long hỗ trợ 30 triệu đồng/hộ chưa có đất ở và hỗ trợ vay vốn để tạo việc làm, phát triển sản xuất.
- Nâng sinh hoạt phí cho quân nhân rà phá bom, mìn
Quyết định 30/2013/QĐ-TTg sửa đổi Khoản 2 Điều 1 Quyết định số 122/2007/QĐ-TTg ngày 27/7/2007 về một số chế độ đối với quân nhân, công nhân viên chức quốc phòng trực tiếp thực hiện nhiệm vụ rà phá bom, mìn, vật nổ có hiệu lực từ ngày 5/7/2013.
Theo đó, quân nhân, công nhân viên chức quốc phòng biên chế thuộc các đơn vị công binh chuyên trách trực tiếp thực hiện nhiệm vụ rà phá bom, mìn, vật nổ được hưởng sinh hoạt phí mức 180.000 đồng/người/ngày, tính theo ngày thực tế thực hiện nhiệm vụ tại khu vực dò tìm, xử lý bom, vật nổ thay vì mức 60.000 đồng/người/ngày như quy định hiện nay.
- Đồng bằng sông Hồng là vùng tiên phong "đột phá chiến lược"
Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt Quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội vùng Đồng bằng sông Hồng đến năm 2020 với mục tiêu nâng tỷ trọng đóng góp cho GDP cả nước của vùng từ 24,7% năm 2010 lên 26,6% năm 2015 và 28,7% năm 2020. Xây dựng Vùng đồng bằng sông Hồng thực sự là địa bàn tiên phong của cả nước thực hiện các “đột phá chiến lược”, tái cấu trúc kinh tế, đổi mới thành công mô hình tăng trưởng, trở thành đầu tàu của cả nước về phát triển kinh tế.
- Kịp thời có giải pháp bảo đảm tiêu thụ lúa, gạo
Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải giao Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn nắm chắc diễn biến tình hình tiêu thụ lúa, gạo vụ Hè Thu năm 2013 để có giải pháp bảo đảm tiêu thụ kịp thời.