Thực hiện Chương trình phối hợp số 1285/CTPH-BTP-BTTUBTƯMTTQVN ngày 24/4/2009 giữa Bộ Tư pháp và Ban Thường trực Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam về tăng cường thực hiện công tác hòa giải ở cơ sở, Công văn số 1394/BTP-PBGDPL ngày 05/5/2009 của Bộ Tư pháp về việc hướng dẫn triển khai Chương trình phối hợp về tăng cường thực hiện công tác hòa giải ở cơ sở, Sở Tư pháp và Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Bắc Giang (UBMTTQVN) thống nhất ký ban hành chương trình phối hợp tăng cường thực hiện công tác hòa giải ở cơ sở trên địa bàn tỉnh Bắc Giang với các nội dung cụ thể là:
I. Mục đích, yêu cầu, nguyên tắc phối hợp
1. Mục đích
a) Xây dựng, củng cố cơ chế phối hợp giữa Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và ngành Tư pháp từ tỉnh đến cơ sở trong công tác hoà giải ở cơ sở; gắn hoạt động hoà giải ở cơ sở với việc thực hiện các phong trào, cuộc vận động ở khu dân cư do Mặt trận Tổ quốc Việt Nam phát động; tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động của các tổ hoà giải ở cơ sở trong việc thực hiện nhiệm vụ.
b) Tuyên truyền, phổ biến nâng cao nhận thức của cán bộ, đảng viên và nhân dân ở cơ sở về ý nghĩa, tầm quan trọng của công tác hoà giải ở cơ sở; từng bước nâng cao chất lượng đội ngũ hoà giải viên ở cơ sở về trình độ chuyên môn và nghiệp vụ hoà giải; không ngừng nâng cao hiệu quả công tác hoà giải ở cơ sở trong việc giải quyết các tranh chấp, mâu thuẫn trong nội bộ nhân dân ngay tại cơ sở.
2. Yêu cầu
Thường xuyên củng cố, kiện toàn tổ chức của các Tổ hoà giải ở cơ sở, đảm bảo cơ cấu, thành phần đúng thủ tục theo quy định của pháp luật; duy trì và phát huy hiệu quả hoạt động của các Tổ hoà giải ở cơ sở trên địa bàn tỉnh, việc hoà giải các vụ việc phải tuân thủ các nguyên tắc và trình tự do pháp luật quy định; chú trọng bồi dưỡng kiến thức pháp luật, nghiệp vụ hoà giải cho người làm công tác hoà giải ở cơ sở với nội dung và phương pháp phù hợp; phát huy tính chủ động của ngành Tư pháp và từ tỉnh đến cơ sở trong việc phối hợp thực hiện công tác hoà giải; tăng cường sự cộng tác, hỗ trợ của cán bộ, chính quyền, các ngành, các cấp ở địa phương đối với công tác hoà giải ở cơ sở.
3. Nguyên tắc phối hợp
a) Việc phối hợp hoạt động được thực hiện trên cơ sở chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và đảm bảo vai trò, trách nhiệm, tính độc lập của mỗi cơ quan, tổ chức.
b) Việc phối hợp phải kịp thời, đồng bộ chặt chẽ, thống nhất, đúng quy định của pháp luật nhằm đảm bảo hiệu quả của hoạt động hoà giải ở cơ sở.
II. Nội dung phối hợp
Để từng bước nâng cao chất lượng hoạt động của các Tổ hòa giải ở cơ sở, Sở Tư pháp phối hợp với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh chỉ đạo các đơn vị trực thuộc cấp huyện, cấp xã thực hiện những nội dung sau:
1. Xây dựng, củng cố, kiện toàn các Tổ hoà giải ở cơ sở
- Thường xuyên tiến hành rà soát tổ chức của các Tổ hòa giải ở cơ sở để thống kê số lượng Tổ hòa giải hiện có trên địa bàn huyện; xã, phường, thị trấn; số lượng tổ viên Tổ hòa giải đủ điều kiện trở thành hòa giải viên; số lượng hòa giải viên cần được bổ sung, thay thế; chỉ đạo Ban Công tác mặt trận cơ sở lựa chọn, giới thiệu những người có đủ tiêu chuẩn trở thành hòa giải viên theo quy định.
- Hướng dẫn Trưởng thôn phối hợp với Ban Công tác mặt trận tổ chức các cuộc họp nhân dân hoặc họp chủ hộ trên địa bàn để bầu bổ sung tổ viên Tổ hoà giải ở cơ sở hoặc tổ chức phát phiếu lấy ý kiến chủ hộ về việc bổ sung tổ viên Tổ hòa giải ở cơ sở.
- Chỉ đạo Ban Tư pháp các xã, phường, thị trấn đề xuất Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã xem xét, công nhận kết quả bầu tổ viên Tổ hòa giải ở cơ sở.
- Chỉ đạo Ban Tư pháp các xã, phường, thị trấn chủ động phối hợp với Ban Công tác mặt trận, Trưởng thôn căn cứ đặc điểm, tình hình cụ thể của cụm dân cư và kết quả cuộc họp nhân dân, kết quả cuộc họp chủ hộ hoặc kết quả phiếu lấy ý kiến chủ hộ đề xuất Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã quyết định số lượng các Tổ hòa giải ở cơ sở cần thành lập mới (kèm theo danh sách tổ viên dự kiến) trên cơ sở đảm bảo số lượng mỗi Tổ hoà giải ở cơ sở có từ 3 tổ viên trở lên.
2. Lồng ghép hoạt động hòa giải ở cơ sở trong thực hiện các phong trào, cuộc vận động ở cơ sở do Mặt trận Tổ quốc Việt Nam phát động
a) Ủy ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh chỉ đạo, hướng dẫn Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các cấp thực hiện lồng ghép hòa giải ở cơ sở với các phong trào, cuộc vận động tại cộng đồng dân cư, đặc biệt là cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư” nhằm gắn công tác hòa giải ở cơ sở với nhiệm vụ phát triển văn hóa - xã hội của địa phương, đưa kết quả thực hiện công tác hòa giải ở cơ sở thành một tiêu chí trong đánh giá thực hiện cuộc vận động, góp phần động viên, tôn vinh, nhân rộng các mô hình, điển hình về hòa giải ở cơ sở.
b) UBMTTQVN tỉnh chỉ đạo UBMTTQVN các huyện, thành phố hướng dẫn UBMTTQVN các xã, phường, thị trấn và Ban Công tác mặt trận trực tiếp thực hiện việc đưa hoạt động hòa giải ở cơ sở thành một hoạt động trong các cuộc vận động, phong trào; tích cực phối hợp với chính quyền vận động nhân dân giải quyết các tranh chấp, mâu thuẫn trong gia đình, thôn xóm, bản, ấp, tổ dân phố, khu dân cư bằng biện pháp hòa giải, khuyến khích những thành viên của mình và những cá nhân có uy tín, có chuyên môn và kỹ năng hòa giải tham gia Tổ hòa giải ở cơ sở.
3. Tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động hoà giải ở cơ sở
a) Sở Tư pháp thường xuyên chỉ đạo Phòng Tư pháp các huyện, thành phố hướng dẫn Ban Tư pháp các xã, phường, thị trấn phối hợp với UBMTTQVN cùng cấp phản ánh kịp thời những khó khăn, vướng mắc trong quá trình theo dõi, kiểm tra hoạt động của các Tổ hòa giải ở cơ sở và hòa giải viên tại cộng đồng dân cư để kiến nghị Ủy ban nhân dân cùng cấp có biện pháp giải quyết, tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc đó.
b) Cơ quan Tư pháp các cấp phối hợp với Ban Thường trực UBMTTQVN cùng cấp hỗ trợ về văn bản, tài liệu pháp luật cho các Tổ hòa giải ở cơ sở.
c) Ủy ban UBMTTQVN tỉnh hướng dẫn UBMTTQVN các cấp ở địa phương xem xét, kiến nghị chính quyền cùng cấp quan tâm, đầu tư, tạo điều kiện thuận lợi cho công tác hòa giải tại địa phương về kinh phí hoạt động, cơ sở vật chất khác; tạo điều kiện thuận lợi cho các thành viên của mình tham gia hoạt động hòa giải ở cơ sở.
4. Biên soạn tài liệu hướng dẫn nghiệp vụ, tổ chức tập huấn cho đội ngũ hòa giải viên, cán bộ làm công tác hòa giải ở cơ sở về kiến thức pháp luật, chuyên môn, nghiệp vụ hòa giải; tổ chức thi hòa giải viên giỏi; thường xuyên tiến hành sơ kết, tổng kết, kiểm tra, khen thưởng trong công tác hoà giải ở cơ sở
a) Sở Tư pháp chủ trì, phối hợp với UBMTTQVN tỉnh biên soạn, phát hành tài liệu hướng dẫn nghiệp vụ hòa giải ở cơ sở cho hòa giải viên. Xây dựng và thực hiện kế hoạch bồi dưỡng nghiệp vụ hàng năm cho đội ngũ hòa giải viên, cán bộ tham gia công tác hòa giải về kiến thức pháp luật và kỹ năng hòa giải; tham mưu cho UBND tỉnh tổ chức các hội thi hoà giải viên giỏi cấp tỉnh để tôn vinh những tập thể, cá nhân điển hình trong công tác hòa giải ở cơ sở tại địa phương
b) Sở Tư pháp chỉ đạo Phòng Tư pháp các huyện thành phố chủ trì, phối hợp với UBMTTQVN cùng cấp tham mưu giúp UBND các huyện, thành phố định kỳ thực hiện sơ kết, tổng kết, kiểm tra, khen thưởng trong công tác hòa giải ở cơ sở; tổ chức các hội thi hòa giải viên giỏi cấp huyện để tôn vinh những tập thể, cá nhân điển hình trong công tác hòa giải ở cơ sở tại địa phương./.
Hoàng Giang - Sở Tư pháp Bắc Giang