Ngay từ đầu năm HĐPHCTPBGDPL tỉnh đã tham mưu UBND tỉnh ban hành kế hoạch phổ biến, giáo dục pháp luật năm 2008, chương trình phổ biến, giáo dục pháp luật giai đoạn 2008-2012, chương trình hoạt động của Hội đồng đây là cơ sở để các Ban công tác của Hội đồng phối hợp, các cơ quan, đơn vị cấp tỉnh, HĐPHCTPBGDPL các huyện, thị xã xây dựng kế hoạch và tổ chức thực hiện các hoạt động tuyên truyền, phổ biến pháp luật.
Với chức năng cơ quan thường trực HĐPHCTPBGDPL tỉnh - Sở Tư pháp đã tham mưu HĐPHCTPBGDPL tỉnh ban hành và trực tiếp ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, hướng dẫn triển khai công tác PBGDPL năm 2008 như: tổ chức phổ biến các văn bản pháp luật mới; tổ chức hoạt động tuyên truyền thông qua các phương tiện thông tin đại chúng; tổ chức phát động cuộc thi tìm hiểu Luật Công chứng và Nghị định số 79/2007/NĐ-CP; rà soát và kiện toàn đội ngũ cán bộ, cộng tác viên làm công tác phổ biến, giáo dục pháp luật; tổ chức tổng kết 10 năm thực hiện Pháp lệnh về tổ chức và hoạt động hoà giải cơ sở và công tác quản lý, khai thác, sử dụng tủ sách pháp luật ở xã, phường, thị trấn; kiểm tra công tác phổ biến, giáo dục pháp luật; xây dựng tủ sách pháp luật ở các cơ quan, doanh nghiệp và bổ sung nguồn sách cho tủ sách ngăn sách pháp luật cấp xã, ngăn sách pháp luật thôn bản, tổ phố...
Phòng Tư pháp- cơ quan thường trực của HĐPHCTPBGDPL các huyện, thị xã tích cực, chủ động tham mưu UBND cùng cấp và HĐPHCTPBGDPL huyện xây dựng được kế hoạch PBGDPL năm 2008, chỉ đạo, hướng dẫn Ban Tư pháp, HĐPHCTPBGDPL cấp xã xây dựng kế hoạch và triển khai công tác phổ biến, giáo dục pháp luật tại địa phương theo chương trình kế hoạch đề ra, tổ chức phát động cuộc thi tìm hiểu Luật Công chứng và Nghị định số 79/2007/NĐ-CP; tổng kết 10 năm thực hiện Pháp lệnh về tổ chức và hoạt động hoà giải ở cơ sở và công tác quản lý, khai thác, sử dụng tủ sách pháp luật ở xã, phường, thị trấn, quản lý và sử dụng có hiệu quả nguồn kinh phí phổ biến, giáo dục pháp luật được cấp.
Về kết quả công tác PBGDPL:
1. Công tác tổ chức, cán bộ thực hiện nhiệm vụ tuyên truyền, PBGDPL
Cơ quan thường trực Hội đồng phối hợp công tác phổ biến, giáo dục pháp luật tỉnh đã tham mưu UBND tỉnh ban hành Quyết định số 1507 /QĐ-UBND ngày 12 tháng 8 năm 2008 về kiện toàn thành viên HĐPH tỉnh với 27 thành viên, 6 Ban công tác và 11 tổ viên thư ký giúp việc.
Tham mưu UBND tỉnh ban hành quyết định số 933 /QĐ-UBND ngày 22 tháng 5 năm 2008 về việc công nhận 124 Báo cáo viên pháp luật cấp tỉnh trong đó về trình độ chuyên môn có 03 thạc sỹ, 111 đại học, 07 cao đẳng và 03 trung cấp. Chỉ đạo HĐPHCTPBGDPL các huyện, thị xã kiện toàn thành viên Hội đồng phối hợp, Báo cáo viên, Tuyên truyền viên và hoà giải viên cơ sở.
Năm 2008, HĐPHCTPBGDPL tỉnh đã tổ chức 2 hội nghị tập huấn nghiệp vụ PBGDPL và quán triệt Nghị quyết số 61/2007/NQ-CP ngày 07/12/2007 của Chính Phủ về việc tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 32-CT/TW ngày 09/12/2003 của Ban Bí thư Trung ương Đảng về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật đồng thời phổ biến Luật Bình đẳng giới, Luật phòng, chống bạo lực gia đình; Luật Giao thông đường bộ; Nghị quyết số 32/2007/NQ-CP ngày 29/6/2007 của Chính phủ về một số giải pháp cấp bách nhằm kiểm chế tai nạn giao thông và ùn tắc giao thông; Nghị định số 146/2007/NĐ-CP ngày 14/7/2007 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ.
Đối với cấp tỉnh:
Hội đồng phối hợp công tác PBGDPL tỉnh tổ chức họp đánh giá kết quả hoạt động của Hội đồng năm 2007 triển khai kế hoạch công tác năm 2008 và đánh giá kết quả 5 năm thực hiện chương trình PBGDPL của Chính phủ giai đoạn 2003-2007; Tổ chức tổng kết 10 năm thực hiện Pháp lệnh về tổ chức và hoạt động hoà giải ở cơ sở và công tác quản lý, khai thác, sử dụng tủ sách pháp luật ở xã, phường, thị trấn; tổng kết và trao giải cuộc thi tìm hiểu Pháp luật về bảo đảm trật tự an toàn giao thông cho 7 tập thể, 56 giải cá nhân với tổng trị giá giải thưởng 10.200.000đ; Phát động và tổng kết trao giải cuộc thi tìm hiểu Luật Công chứng và Nghị định số 79/2007/NĐ-CP của Chính Phủ về cấp bản sao từ sổ gốc, chứng thực bản sao từ bản chính, chứng thực chữ ký cho 4 tập thể và 36 cá nhân với tổng trị giá giải thưởng 7.200.000đ; tổ chức hội nghị tập huấn nghiệp vụ và phổ biến văn bản pháp luật mới cho 100 Báo cáo viên pháp luật cấp tỉnh; biên soạn và cấp phát 107.006 tờ rơi, tờ gấp, 1.853 đề cương giới thiệu văn bản pháp luật mới, 44.184 Bản tin, cuốn thông tin tuyên truyền. Toàn tỉnh đã tổ chức được 7.410 hội nghị với 383.711 lượt người tham gia. Trong đó cấp tỉnh 3.686 hội nghị với 181.875 người tham dự; Cấp huyện và xã tổ chức 3.724 hội nghị với 201.836 lượt người tham dự.
Công tác xây dựng, khai thác Tủ sách pháp luật ở cơ quan, doanh nghiệp, trường học vẫn đang được các đơn vị triển khai thực hiện. Các cơ quan, ban, ngành cấp tỉnh có tủ sách tiếp tục trang bị bổ sung các đầu sách pháp luật mới cho tủ sách (Công an tỉnh đầu tư 15.300.000đ, Sở Tài Nguyên và môi trường bổ sung 20 đầu sách, Liên đoàn lao động tỉnh: 98.300.000...). Nhiều đơn vị quan tâm bố trí phòng đọc, giao trách nhiệm cho người quản lý và ban hành được nội quy (Điện lực tỉnh, Toà án nhân dân tỉnh, Sở xây dựng...). Theo báo cáo của các đơn vị trong n¨m có 8.146 lượt người khai thác tủ sách pháp luật.
Các Ban công tác của hội đồng đã triển khai nhiều hoạt động PBGDPL trong ngành, lĩnh vực công tác được phân công. Nhiều đơn vị thành viên đã xây dựng kế hoạch và cụ thể hoá kế hoạch PBGDPL theo từng tháng, quý đảm bảo cho công tác PBGDPL được triển khai thường xuyên, kịp thời, hoạt động
Đối với cấp huyện:
HĐPHCTPBGDPL các huyện, thị xã duy trì hoạt động theo quy chế, tổ chức các phiên họp định kỳ, có sự phân công trách nhiệm cụ thể cho các cơ quan thành viên theo từng lĩnh vực công tác.
Trong năm, các huyện, thị xã tiếp tục quán triệt sâu rộng chỉ thị 32-CT/TW của Ban bí thư trung ương Đảng, Nghị quyết số 61/2007/NQ-CP ngày 07/12/2007 của Chính Phủ về việc tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 32-CT/TW ngày 09/12/2003 của Ban Bí thư Trung ương Đảng về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, Chỉ thị số 35 –CT/TU của Tỉnh uỷ Bắc Kạn về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong công tác PBGDPL và chương trình phổ biến, giáo dục pháp luật của Chính phủ giai đoạn 2008-2010 tới cán bộ các cơ quan thành viên hội đồng, cán bộ Tư pháp các xã, thị trấn thông qua các hội nghị, cuộc họp chuyên đề về công tác Tư pháp từ đó chỉ đạo các Ban Tư pháp tham mưu cho cấp uỷ, chính quyền địa phương xây dựng kế hoạch thực hiện.
Việc triển khai các văn bản pháp luật mới được tổ chức thực hiện thường xuyên với nhiều hình thức đa dạng như tuyên truyền miệng, lồng ghép trong các hội nghị tuyên truyền, treo băng zôn, chiếu phim lưu động, thi tìm hiểu pháp luật… với các nội dung như Luật phòng, chống bạo lực gia đình, Luật bình đẳng giới; Luật phòng chống tham nhũng, Luật thực hành tiết kiệm chống lãng phí, Bộ luật Dân sự, Luật Bảo vệ phát triển rừng; Luật quản lý thuế; Nghị định số 158/2005/NĐ-CP của Chính phủ về đăng ký và quản lý hộ tịch; các quyết định, chỉ thị của UBND cấp tỉnh, cấp huyện. Một số huyện làm tốt công tác này như: Huyện Na Rì, Huyện Chợ Mới, Huyện Ngân Sơn, Huyện Ba Bể.
Đội ngũ Báo cáo viên, tuyên truyền viên pháp luật được rà soát kiện toàn và tập huấn nghiệp vụ. Phòng Tư pháp các huyện, thị xã phối hợp với Sở Tư pháp tổ chức 8 lớp tập huấn nghiệp vụ PBGDPL và nghiệp vụ quản lý khai thác tủ sách pháp luật tại 8 huyện, thị xã cho 1.629 cán bộ Tư pháp cấp xã và tuyên truyền viên pháp luật thôn bản;
Công tác quản lý, khai thác Tủ sách pháp luật cấp xã, ngăn sách thôn bản, tổ phố: Hiện nay hầu hết tủ sách pháp luật được đặt tại điểm bưu điện văn hoá xã, ngăn sách pháp luật thôn bản, tổ phố đều ban hành quy chế quản lý, khai thác, có sở theo dõi người đọc, người mượn, cán bộ quản lý được bồi dưỡng tập huấn do vậy tạo điều kiện thuận lợi cho nhân dân khi có nhu cầu đến tìm hiểu thông tin pháp luật trong năm, có 16.616 lượt người khai thác tủ sách pháp luật và 5.439 lượt người khai thác ngăn sách pháp luật (tăng 8570 lượt người khai thác sách từ tủ sách và ngăn sách pháp luật so với cùng kỳ năm 2007).
Nhìn chung công tác PBGDPL năm 2008, đã được các ngành, các cấp quan tâm triển khai thực hiện theo đúng kế hoạch; các cấp uỷ Đảng, chính quyền, các ngành, đoàn thể tiếp tục quan tâm, bố trí kinh phí, chỉ đạo củng cố, kiện toàn tổ chức, cán bộ làm công tác PBGDPL, kịp thời phổ biến các văn bản pháp luật mới cho cán bộ, nhân dân; Đội ngũ cán bộ làm công tác PBGDPL thường xuyên được tập huấn nghiệp vụ và bồi dưỡng kiến thức pháp luật.
Việc phối hợp công tác giữa các cơ quan, tổ chức trong phổ biến, giáo dục pháp luật được duy trì và hoạt động có hiệu quả ở một số ngành và lĩnh vực như tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật thông qua phương tiện thông tin đại chúng, tuyên truyền pháp luật về ma tuý, tội phạm và phòng chống các tệ nạn xã hội, tuyên truyền pháp luật về giao thông đường bộ. Một số đơn vị thực hiện tốt như(Đài phát thanh truyền hình tỉnh, Sở Tư pháp, Liên đoàn lao động tỉnh, Công an tỉnh, tỉnh đoàn, Sở Giáo dục và đào tạo, Hội cựu chiến binh tỉnh...).
Nhiều hội đồng phối hợp cấp huyện duy trì chế độ họp thường xuyên theo quy chế, có sự linh hoạt trong việc lựa chọn hình thức phổ biến đã góp phần tạo ra sự chuyển biến rõ rệt trong nhận thức cũng như trong hành động chấp hành pháp luật của cán bộ, nhân dân, tạo nên thói quen sử dụng pháp luật để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình; dưới tác động của công tác PBGDPL cán bộ, công chức, viên chức và nhân dân đã và đang phát huy tính chủ động trong tham gia quản lý nhà nước, tham gia giám sát hoạt động của cơ quan nhà nước, đấu tranh phòng chống các hành vi vi phạm pháp luật,... góp phần giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội ở địa phương.
Bên cạnh những kết quả đạt được trong công tác PBGDPL năm 2008, công tác PBGDPL của HĐPHCTPBGDPL tỉnh, các ngành và các địa phương còn một số tồn tại cần khắc phục.
- Nhiều ban công tác của hội đồng chưa ban hành kế hoạch hoạt động theo lĩnh vực công tác được phân công, chưa tổ chức họp ban và báo cáo kết quả hoạt động của ban (Ban 1- ban phối hợp hoạt động PBGDPL cho nhân dân, Ban 2- Ban phối hợp hoạt động PBGDPL cho cán bộ, công chức, Ban 3- Ban phối hợp hoạt động cho cán bộ quản lý, người sử dụng lao động, người lao động trong các doanh nghiệp, Ban 4- Ban phối hợp hoạt động cho học sinh, sinh viên)
- Chế độ thông tin báo cáo chưa kịp thời, số liệu báo cáo không đầy đủ không phản ánh toàn diện hoạt động PBGDPL
- Nhiều hình thức PBGDPL có tính tuyên truyền rộng rãi chưa được phát huy hiệu quả như PBGDPL thông qua các buổi giao lưu sinh hoạt văn hoá, văn nghệ, lễ hội truyền thống, thông qua mạng lưới loa truyền thanh cơ sở, khai thác tủ sách, ngăn sách pháp luật, biên soạn tờ rơi, tờ gấp…
- Cơ sở vật chất, phương tiện phục vụ hoạt động phổ biến, giáo dục pháp luật còn hạn chế. Một số xã hệ thống loa truyền thanh đã bị hư hỏng nhưng chưa được sửa chữa kịp thời.
- Đội ngũ Báo cáo viên, tuyên truyền viên chưa chủ động, tích cực tham mưu xây dựng, ban hành kế hoạch triển khai công tác PBGDPL.
- Việc tổ chức phổ biến những văn bản pháp luật mới cho đội ngũ Báo cáo viên chưa đầy đủ, kịp thời.
Khắc phục những khó khăn trên, HĐPHCTPBGDPL tỉnh đề ra các giải pháp sau:
- Các cơ quan thành viên của Hội đồng cần tích cực chủ động phối hợp triển khai công tác theo lĩnh vực được phân công. Duy trì chế độ họp ban và chế độ thông tin báo cáo. Nâng cao hiệu quả tham mưu của tổ thư ký giúp việc đặc biệt thư ký các đơn vị trưởng ban.
- Duy trì hoạt động theo quy chế, phân công trách nhiệm cụ thể cho các đơn vị thành viên hội đồng đồng thời phát huy vai trò đầu mối phối hợp của cơ quan tư pháp các cấp.
- Duy trì hoạt động kiểm tra các cơ quan, đơn vị, hội đồng phối hợp địa phương.
- Chú trọng tuyên truyền thông qua hệ thống Báo, đài từ tỉnh đến xã (các cụm truyền thanh).
- Báo cáo viên, tuyên truyền viên cần chủ động xây dựng kế hoạch tuyên truyền PBGDPL trình thủ trưởng đơn vị phê duyệt, tham gia đầy đủ các đợt tập huấn do tỉnh, huyện, xã tổ chức và trực tiếp tuyên truyền từ 01 đến 04 cuộc/ năm.
- Nghiên cứu lựa chọn các nội dung phổ biến sát thực có trọng tâm, hình thức tuyên truyền đa dạng, dễ truyền tải, dễ hiểu.
Bước sang năm 2009, HĐPHCTPBGDPL tỉnh xác định: Tiếp tục thực hiện chỉ thị số 32- CT/TW của Ban bí thư trung ương Đảng, Nghị quyết số 61/2007/NQ-CP ngày 07/12/2007 của Chính phủ về việc tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 32- CT/TW ngày 09/12/2003 của Ban bí thư trung ương Đảng( khoá IX) về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của cán bộ, nhân dân; Chỉ thị số 35- CT/TU của Tỉnh uỷ Bắc Kạn về tăng cường công tác PBGDPL, kế hoạch số 133/KH –UB ngày 11/11/2004 của UBND tỉnh và kế hoạch PBGDPL năm 2008. Kiện toàn thành viên HĐPHCTPBGDPL các cấp, đội ngũ Báo cáo viên, tuyên truyền viên pháp luật, hoà giải viên cơ sở và tập huấn, bồi dưỡng kiến pháp luật, nghiệp vụ PBGDPL cho đội ngũ này. Chỉ đạo, hướng dẫn và tổ chức phổ biến văn bản pháp luật mới theo chỉ đạo hướng dẫn của Bộ Tư pháp và UBND tỉnh với hình thức đa dạng, biện pháp linh hoạt nhằm đưa pháp luật đến cán bộ, nhân dân.Đẩy mạnh các hoạt động phối hợp liên ngành về PBGDPL cho các đối tượng học sinh, sinh viên, nông dân, phụ nữ; các hoạt động PBGDPL thông qua hoạt động trợ giúp pháp lý, tư vấn pháp luật, hoạt động hoà giải cơ sở. Tổ chức các cuộc thi tìm hiểu pháp luật trên địa bàn toàn tỉnh. Sơ kết, tổng kết công tác phổ biến, giáo dục pháp luật và biểu dương khen thưởng kịp thời các tập thể, cán nhân có thành tích trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật năm 2009.
Hương Loan