I- THÔNG TIN LIÊN QUAN ĐẾN CÔNG TÁC TƯ PHÁP
1. Báo Pháp luật thành phố Hồ Chí Minh có bài Suýt mất nhà do thi hành án sai. Bài báo phản ánh: Quyết định thi hành án không đúng với nội dung bản án đã tuyên, thiếu nghĩa vụ thi hành án theo phần của những người phải thi hành án.
Tổng cục Thi hành án (THA) dân sự vừa có công văn yêu cầu cục trưởng Cục THA dân sự tỉnh Khánh Hòa thu hồi các quyết định THA, giải quyết khiếu nại liên quan đến vụ việc của vợ chồng bà Tạ Thị Mỹ Hiền (trú huyện Duyên Khánh) vì có sai sót. Tổng cục cũng đề nghị Cục THA có biện pháp tổ chức thi hành theo đúng quy định.
Năm 2009, TAND tỉnh Khánh Hòa đã phạt tù chồng bà Hiền và bảy đồng phạm khác về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Chồng bà Hiền có trách nhiệm bồi thường 60 triệu đồng, các bị cáo khác mỗi người cũng phải bồi thường một số tiền cụ thể cho người bị hại...
Sau khi án có hiệu lực, bà Hiền đã hoàn thành nghĩa vụ này cho chồng. Đồng thời, bà yêu cầu cơ quan THA hủy quyết định kê biên nhà, đất của vợ chồng bà. Tuy nhiên, Cục THA dân sự tỉnh Khánh Hòa cho rằng mặc dù bà Hiền đã nộp án phí, nộp tiền bồi thường cho chồng nhưng đây thuộc trường hợp liên đới bồi thường. Theo đó, những người có tài sản thì phải bồi thường thay cho người không có tài sản, sau đó họ được quyền khởi kiện đòi lại số tiền đã trả thay. Cục THA vẫn giữ quyết định kê biên tài sản của vợ chồng bà Hiền để đảm bảo THA là đúng quy định…
Bà Hiền lại tiếp tục gửi đơn đến Tổng cục THA dân sự. Tiếp nhận khiếu nại, Tổng cục THA khẳng định nhà, đất bị kê biên, xử lý là tài sản chung của vợ chồng bà Hiền. Chấp hành viên chưa xác định phần tài sản của chồng bà Hiền trong khối tài sản chung là trái quy định. Cục trưởng Cục THA dân sự ra quyết định giải quyết khiếu nại, bác đơn của bà Hiền là chưa phù hợp. Mặt khác, ngày 12-5-2010, cục trưởng Cục THA dân sự tỉnh Khánh Hòa ra quyết định THA trong khi chưa có yêu cầu THA của người được THA là sai sót. Cạnh đó, quyết định THA ngày 14-10-2011 cũng không đúng với nội dung bản án đã tuyên, thiếu nghĩa vụ THA theo phần của những người phải THA. Từ những lý do trên, Tổng cục THA đã yêu cầu cục trưởng Cục THA phải khắc phục các sai sót như đã nêu.
2. Báo Pháp luật thành phố Hồ Chí Minh có bài Sở Tư pháp tỉnh Ninh Thuận: “Không có cơ sở pháp lý để phê xấu lý lịch”. Bài báo phản ánh: Vừa qua, báo phản ánh chuyện xã Phước Ninh, huyện Thuận Nam (Ninh Thuận) phê xấu vào sơ yếu lý lịch (SYLL) của công dân khi họ cần loại giấy tờ này để bổ sung vào hồ sơ xin việc. Sau đó, các chuyên gia, đại biểu Quốc hội đều cho rằng phê như thế là sai.
Để rõ hơn về cơ sở pháp lý cũng như việc phê của xã Phước Ninh là đúng hay sai, phóng viên đã có cuộc trao đổi với Sở Tư pháp tỉnh Ninh Thuận và đại diện sở này khẳng định việc xã phê như thế là không có căn cứ pháp lý.
- Thưa ông, hiện có nhiều mẫu lý lịch khác nhau để phục vụ cho nhiều nhu cầu khác nhau của công dân. Riêng mẫu lý lịch mà xã Phước Ninh chứng cho công dân có câu “Nội dung chứng nhận ghi bản lý lịch này đúng hay sai, nếu sai thì ghi rõ sai chỗ nào” mà báo phản ánh có phải là mẫu theo quy định của cơ quan có thẩm quyền, thưa ông?
+ Theo ủy quyền của giám đốc Sở Tư pháp tỉnh Ninh Thuận, ông Ngô Văn Thương, Trưởng phòng Kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật, nói: Đúng là trên thực tế có nhiều mẫu lý lịch do nhiều cơ quan ban hành, dùng vào các mục đích khác nhau. Riêng mẫu SYLL mà báo nêu không do cơ quan nào ban hành, chủ yếu do các cơ sở kinh doanh tự soạn, in ấn và bán ngoài thị trường. Loại này chủ yếu đề cập về nhân thân và nơi cư trú của người có nhu cầu chứng SYLL.
Về SYLL để xin việc làm, hiện có mẫu SYLL số 2 ban hành kèm theo Thông tư 20/2003 của Bộ LĐ-TB&XH dùng cho đối tượng là người lao động không phải là cán bộ, công chức, viên chức. Trong đó ghi cụ thể nhiều chi tiết mà các mẫu tự soạn không có. Và mẫu SYLL số 2 không hề đề cập đến chuyện “phê thêm” của UBND cấp xã.
Riêng về SYLL tự soạn mà xã Phước Ninh xác nhận cho công dân, như tôi đã nói, nó không thuộc mẫu nào của cơ quan chức năng. Vì thế, khi xã Phước Ninh chấp nhận mẫu tự soạn này thì chỉ cần ghi nội dung bản SYLL này đúng hay sai. Nếu sai thì ghi sai chỗ nào, không ghi thêm nội dung khác.
- Như ông nói thì xã phê xấu vào SYLL của công dân là sai?
+ Hiện chỉ có quy định về thẩm quyền chứng thực của UBND cấp xã (Nghị định 79/2007 và Thông tư 01/2009) mà chưa có văn bản nào của cơ quan có thẩm quyền, quy định hoặc hướng dẫn về lời xác nhận trong SYLL. Vì thế, theo nguyên tắc, Nhà nước chưa quy định hoặc hướng dẫn mà xã thực hiện là không có cơ sở pháp lý.
- Sau khi báo phản ánh, chủ tịch tỉnh Ninh Thuận có chỉ đạo là giao cho Sở Tư pháp kiểm tra, đối chiếu, rà soát các văn bản quy phạm pháp luật hiện hành, đề xuất hướng xử lý việc phê xấu vào lý lịch công dân. Vậy Sở sẽ đề xuất về việc này thế nào, thưa ông?
+ Với trường hợp của xã Phước Ninh, trước hết UBND huyện Thuận Nam phải có trách nhiệm chỉ đạo xã khắc phục. Riêng Sở Tư pháp, với trách nhiệm là cơ quan tham mưu giúp UBND tỉnh quản lý nhà nước về lĩnh vực tư pháp, Sở sẽ tham mưu UBND tỉnh ban hành văn bản chỉ đạo các địa phương phê vào lý lịch công dân phải đúng theo quy định. Đồng thời, Sở cũng sẽ kiến nghị các bộ, ngành liên quan sớm thống nhất về mẫu SYLL cũng như lời phê của cơ quan chức năng vào SYLL của người dân để các địa phương áp dụng thống nhất, tránh sai sót.
II- THÔNG TIN KHÁC
1. Báo Điện tử Chính phủ đưa tin Hôm nay, Thủ tướng trả lời chất vấn trước Quốc hội. Trong ngày làm việc thứ 26 kỳ họp thứ 6 (21/11), Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng sẽ trả lời chất vấn các đại biểu Quốc hội.
Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Nguyễn Hạnh Phúc cho biết, Thủ tướng Chính phủ sẽ làm rõ thêm ý kiến mà các Bộ trưởng, trưởng ngành trả lời chất vấn trong các phiên họp trước. Sau đó, Thủ tướng sẽ trả lời các vị đại biểu Quốc hội nếu như có chất vấn thêm.
Các vấn đề đại biểu Quốc hội tham gia chất vấn Thủ tướng Chính phủ tập trung vào lĩnh vực kinh tế.
Trong buổi sáng nay, Chánh án Toà án Nhân dân Tối cao Trương Hoà Bình trả lời chất vấn của các đại biểu Quốc hội về công tác xét xử của ngành Toà án nhân dân. Một trong những vấn đề được nhiều đại biểu và cử tri quan tâm là chất lượng công tác xét xử; việc thống nhất áp dụng pháp luật trong công tác tố tụng…
Dự kiến để làm rõ thêm các vấn đề liên quan đến ngành Tòa án, một số vị Bộ trưởng, trưởng ngành có liên quan sẽ cùng tham gia trả lời chất vấn của đại biểu Quốc hội.
2. Báo Tuổi trẻ Online có bài Petrolimex lãi lớn nhờ được ưu ái?. Bài báo phản ánh: Tập đoàn Xăng dầu VN (Petrolimex) vừa công bố mức lợi nhuận “ khủng” trong chín tháng đầu năm nay lên tới 1.579,14 tỉ đồng. Các chuyên gia xăng dầu cho rằng lợi nhuận của Petrolimex có được nhờ cơ chế điều hành giá xăng dầu còn quá nhiều ưu ái cho “ ông lớn” này, nhiều thời điểm giá thế giới giảm mạnh nhưng Petrolimex vẫn được trích quỹ bình ổn.
Theo lãnh đạo Petrolimex, trong số 1.579,14 tỉ đồng lợi nhuận trước thuế chín tháng đầu năm nay, lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh xăng dầu đóng góp khoảng 45,7%.
Theo báo cáo tài chính hợp nhất của Petrolimex, chỉ riêng quý 3-2013, lợi nhuận sau thuế thu nhập doanh nghiệp của Petrolimex đạt tới 637,53 tỉ đồng, trong khi cùng kỳ năm ngoái chỉ khoảng 440,21 tỉ đồng. Lũy kế chín tháng đầu năm nay, lợi nhuận sau thuế của tập đoàn này đạt hơn 1.418 tỉ đồng, tăng 57,44% so với cùng kỳ năm ngoái. Không những thế, lợi nhuận của Petrolimex có xu hướng tăng liên tục, quý 1-2013 chỉ khoảng 244,78 tỉ đồng, nhưng qua các quý sau, mức lợi nhuận tăng vọt, thậm chí tăng gấp đôi.
Lợi nhuận của Petrolimex đến từ đâu là câu hỏi được nhiều người tiêu dùng đặt ra. Bởi trong chín tháng đầu năm nay, giá xăng được điều hành theo kiểu tăng giảm rất nhiều lần, nhưng đã có thời điểm giá xăng A92 lên đến mức kỷ lục 24.570 đồng/lít, quỹ bình ổn giá xăng dầu cũng có thời điểm trích lên đến 2.000 đồng/lít xăng A92. Ông Bùi Ngọc Bảo, chủ tịch hội đồng quản trị Petrolimex, cho biết trong tổng số 1.579,14 tỉ đồng lợi nhuận trước thuế chín tháng đầu năm 2013, lợi nhuận từ mảng kinh doanh xăng dầu của tập đoàn đạt khoảng 722 tỉ đồng.
Theo Petrolimex, doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ của tập đoàn trong chín tháng đầu năm nay là 149.788 tỉ đồng, giảm khoảng 4.782 tỉ đồng so với cùng kỳ 2012. Trong khi đó, giá vốn hàng bán giảm 5.433 tỉ đồng. Như vậy, giá vốn hàng bán trong chín tháng đầu năm 2013 chiếm 93,01% tổng doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ (cùng kỳ 2012 là 93,65%). Ngoài ra, báo cáo tài chính của Petrolimex cũng cho thấy chi phí lãi vay của Petrolimex giảm khá nhiều trong năm 2013, chi phí bán hàng giảm nhẹ.
Theo chuyên gia xăng dầu Nguyễn Ngọc Sơn, mặt hàng xăng dầu trong diện bình ổn giá có tác động mạnh đến hoạt động của các doanh nghiệp sản xuất kinh doanh và mặt bằng giá cả, hàng hóa thiết yếu, lợi nhuận hàng trăm tỉ đồng mỗi quý là quá lớn. Điều này đặc biệt khập khiễng khi xét trong bối cảnh giá xăng dầu trong nước có những thời điểm tăng liên tục hoặc tăng sốc.
Trên thực tế, từ ngày 28-12-2012 đến 22-8-2013, giá xăng A92 đã có bốn lần tăng và bốn lần giảm. Tuy nhiên, tổng số tiền giảm giá chỉ là 1.520 đồng/lít, trong khi số tiền tăng giá là 2.640 đồng/lít.
Trong một số thời điểm, tiền lời của doanh nghiệp còn đến từ việc xả quỹ bình ổn giá. Cuối tháng 3-2013, Bộ Tài chính duy trì phương án cho doanh nghiệp đầu mối được sử dụng 2.000 đồng/lít xăng dầu từ quỹ bình ổn giá để bù đắp phần lỗ do giá thế giới tăng cao nhưng giá trong nước được giữ nguyên nhằm mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô, mặc dù giá thế giới đã giảm lại. Vì thế, doanh nghiệp có lời cả ngàn đồng mỗi lít xăng dầu nhờ quỹ bình ổn.
Hoặc có thời điểm trong tháng 8-2013, so giá cơ sở với giá bán lẻ của Petrolimex, doanh nghiệp đã có lời 140 đồng/lít xăng A92 nhưng Bộ Tài chính vẫn cho xả quỹ bình ổn giá thêm 300 đồng/lít. Cộng với 100 đồng/lít lợi nhuận định mức doanh nghiệp được hưởng, doanh nghiệp có lời 540 đồng/lít. Theo ông Nguyễn Ngọc Sơn, đây là điều hết sức vô lý vì tiền này của người tiêu dùng góp vào, chỉ được dùng để bù lỗ, chứ không để cho doanh nghiệp lời.
Ông Bùi Ngọc Bảo giải thích con số lợi nhuận 722 tỉ đồng từ kinh doanh xăng dầu có được nhờ Petrolimex đã tiết giảm chi phí ở mức tối đa và cơ chế quản lý giá xăng dầu đã cởi mở hơn. Tuy vậy, ông Bảo cho rằng mức lợi nhuận này vẫn chưa đạt được mục tiêu của doanh nghiệp. “Năm 2011, Petrolimex lỗ. Từ năm 2012 đến tháng 9 năm nay, Nhà nước vẫn giữ mục tiêu kiềm chế giá cả, ổn định kinh tế vĩ mô. Vì vậy, điều hành giá xăng dầu vẫn chưa hoàn toàn theo nghị định 84. Nhưng từ tháng 4-2013 đến nay, điều hành giá đã không còn tình trạng kiềm chế giá quá lâu mà kịp thời điều chỉnh khi giá cơ sở có biến động. Đồng thời lợi nhuận của doanh nghiệp có được cũng nhờ giá thế giới đã ổn định hơn” - ông Bảo cho biết.
Một số chuyên gia xăng dầu cho rằng mặc dù đa số thời điểm giá xăng dầu bán lẻ trong nước và giá thế giới thường không có chênh lệch theo hướng có lãi cho doanh nghiệp nhưng doanh nghiệp vẫn có lời là do cơ chế giá xăng dầu. Bên cạnh khoản lợi nhuận định mức 100-300 đồng/lít tùy thời điểm, giá cơ sở trung bình 30 ngày chỉ là trên công thức, trong khi doanh nghiệp lỗ lãi như thế nào phụ thuộc phần lớn vào giá nhập khẩu thực tế.
Ông Bùi Ngọc Bảo cũng cho rằng giá cơ sở chỉ là định hướng để điều hành giá bán lẻ trong nước. Nhưng Petrolimex mua xăng dầu luôn có kế hoạch. Để đảm bảo nguồn, gần như ngày nào Petrolimex cũng có tàu nhập hàng. Vì thế, giá nhập của Petrolimex gần đạt được mức bình quân của giá cơ sở. Các đầu mối khác, lượng hàng nhập, dự trữ ít hơn nên sẽ có nhiều khác biệt. Ông Bảo ước tính số lợi nhuận từ kinh doanh xăng dầu trong chín tháng đầu năm 2013 đạt 119 đồng/lít.
Về việc trích quỹ bình ổn, ông Bảo cho rằng một vài ngày giá cơ sở đã bằng giá bán lẻ nhưng vẫn được xả quỹ bình ổn giá cũng chưa mang lại lời gì nhiều. Tuy nhiên, đây cũng thuộc thẩm quyền của Bộ Tài chính, nằm ngoài khả năng của doanh nghiệp. “Theo tôi, trích và chi quỹ bình ổn khá chặt chẽ” - ông Bảo nói.