Hoàn thiện cơ chế tổ chức thi hành pháp luật, khắc phục vướng mắc từ thực tiễn

Báo cáo tại buổi làm việc, đại diện Cục Kiểm tra văn bản và Tổ chức thi hành pháp luật cho biết, dự thảo Luật về văn bản QPPL đề xuất bổ sung, hoàn thiện nhiều quy định nhằm nâng cao hiệu quả tổ chức thi hành pháp luật, tăng khả năng phản ứng chính sách và gắn kết chặt chẽ giữa xây dựng, thực thi và hoàn thiện pháp luật.

Dự thảo làm rõ các khái niệm như tổ chức thi hành, phản ứng chính sách, rà soát, tổng rà soát, kiểm tra, hợp nhất văn bản và pháp điển hệ thống QPPL. Đồng thời, quy định cụ thể các hình thức xử lý văn bản gồm bãi bỏ toàn bộ hoặc một phần, thay thế, sửa đổi, bổ sung, ban hành văn bản mới hoặc tạm ngưng hiệu lực, tùy tính chất và mức độ bất cập.

Cục trưởng Cục Kiểm tra văn bản và Tổ chức thi hành pháp luật Hồ Quang Huy phát biểu.

Về tổ chức thi hành, dự thảo xác định các nguyên tắc chủ động, khách quan, kịp thời, hiệu quả, đúng thẩm quyền; tăng cường phối hợp, kiểm tra, giám sát và ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo. Quá trình tổ chức thi hành được thiết kế theo 4 giai đoạn: chuẩn bị; tổ chức thi hành và theo dõi; kiểm soát thực thi, xử lý vi phạm; sơ kết, tổng kết và đề xuất hoàn thiện pháp luật.

Đáng chú ý, dự thảo bổ sung cơ chế phản ứng chính sách, cho phép cơ quan có thẩm quyền tiếp nhận, phân tích thông tin từ thực tiễn để kịp thời điều chỉnh biện pháp tổ chức thi hành, giải thích, hướng dẫn áp dụng hoặc sửa đổi, bổ sung, thay thế, bãi bỏ, ban hành mới văn bản khi cần thiết.

Dự thảo cũng quy định cơ chế tiếp nhận, xử lý phản ánh, kiến nghị của tổ chức, cá nhân; đánh giá hiệu quả thi hành văn bản và sử dụng kết quả đánh giá trong xây dựng pháp luật. Đồng thời, đề xuất xây dựng dữ liệu số về tổ chức thi hành, kết nối, chia sẻ trên Nền tảng số pháp luật Việt Nam, bảo đảm an toàn thông tin và bảo vệ dữ liệu.

Ngoài ra, dự thảo tiếp tục hoàn thiện quy định về kiểm tra, xử lý, tổng rà soát, hợp nhất văn bản và pháp điển hệ thống quy phạm pháp luật, hướng tới hệ thống pháp luật thống nhất, minh bạch, dễ tra cứu và áp dụng.

Phát biểu kết luận, Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tịnh đề nghị các đơn vị tiếp tục nghiên cứu, thống nhất cách tiếp cận về “vòng đời” của văn bản QPPL, từ xây dựng, ban hành, tổ chức thi hành, theo dõi, đánh giá đến rà soát, sửa đổi, hoàn thiện. Các quy định cần hướng tới khắc phục những hạn chế trong tổ chức thi hành pháp luật hiện nay, đồng thời xác định rõ cơ quan chịu trách nhiệm, trách nhiệm của người đứng đầu và cơ chế phối hợp giữa các cơ quan.

Thứ trưởng lưu ý cần làm rõ cơ chế tiếp nhận, xử lý phản ánh, kiến nghị và các vướng mắc phát sinh trong thực tiễn; phân định rõ trách nhiệm xử lý trong hệ thống chính trị, các cơ quan nhà nước với phản ánh, kiến nghị từ xã hội, bảo đảm đây là những cơ chế có tính chất, phạm vi và trách nhiệm khác nhau.

Đặc biệt, dự thảo cần thể hiện rõ những đột phá trong tổ chức thi hành pháp luật, tạo cơ chế để phát hiện sớm bất cập, kịp thời phản ứng chính sách và sử dụng kết quả thực tiễn thi hành làm đầu vào cho quá trình hoàn thiện pháp luật.

Tại buổi làm việc, Thứ trưởng cũng cho ý kiến về cơ chế bảo đảm kinh phí cho tổ chức thi hành pháp luật; yêu cầu đẩy nhanh tiến độ, làm rõ kết quả tổng rà soát văn bản theo từng lĩnh vực…

HG